Πότε η αρτηριακή πίεση γίνεται επικίνδυνη;

Τι είναι η συστολική και τι η διαστολική πίεση;

• Συστολική (μεγάλη): η πίεση όταν η καρδιά συσπάται και εξωθεί το αίμα.
• Διαστολική (μικρή): η πίεση όταν η καρδιά χαλαρώνει και γεμίζει με αίμα.

Και οι δύο τιμές έχουν διαγνωστική και προγνωστική σημασία.

Ποιες τιμές θεωρούνται φυσιολογικές;

Σύμφωνα με τις σύγχρονες κατευθυντήριες οδηγίες:

• Φυσιολογική πίεση: < 130/85 mmHg
• Υπέρταση: ≥ 140/90 mmHg (σε επανειλημμένες μετρήσεις)

Στους ηλικιωμένους, οι στόχοι μπορεί να εξατομικεύονται ανάλογα με το συνολικό καρδιαγγειακό κίνδυνο και τη γενική κατάσταση υγείας.

Πότε η υψηλή πίεση είναι επικίνδυνη για τη ζωή;

Υπερτασική κρίση

Η πίεση ≥ 180/120 mmHg θεωρείται σοβαρή κατάσταση, ιδιαίτερα όταν συνοδεύεται από συμπτώματα:

• έντονη κεφαλαλγία
• διαταραχές όρασης
• πόνος στο στήθος
• δύσπνοια
• σύγχυση
• αδυναμία ή μούδιασμα σε πρόσωπο ή άκρα
• διαταραχή ομιλίας

Η παρουσία αυτών των συμπτωμάτων μπορεί να υποδηλώνει:

• οξύ αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο
• έμφραγμα του μυοκαρδίου
• οξεία καρδιακή ανεπάρκεια
• υπερτασική εγκεφαλοπάθεια

Σε τέτοιες περιπτώσεις απαιτείται άμεση ιατρική βοήθεια.

Είναι επικίνδυνη και η χαμηλή πίεση;

Ναι, ιδιαίτερα στους ηλικιωμένους.

Υπόταση ορίζεται συνήθως ως:

• < 90/60 mmHg
  ή
• απότομη πτώση ≥ 20–30 mmHg από τις συνήθεις τιμές του ατόμου.

Πιθανά συμπτώματα:

• ζάλη
• λιποθυμία
• αδυναμία
• αστάθεια στη βάδιση

Η μεγαλύτερη επιπλοκή είναι η πτώση και τα κατάγματα. Επιπλέον, η σοβαρή υπόταση μπορεί να υποδηλώνει αφυδάτωση, λοίμωξη ή καρδιακή δυσλειτουργία.

Γιατί η υπέρταση στους ηλικιωμένους είναι ιδιαίτερα σοβαρή;

Με την πάροδο του χρόνου:

• Τα αγγεία γίνονται πιο άκαμπτα
• Αυξάνεται η συστολική πίεση
• Ενισχύεται ο κίνδυνος εγκεφαλικού
• Επιδεινώνεται η νεφρική λειτουργία

Σημαντικό: πολλοί ηλικιωμένοι δεν εμφανίζουν συμπτώματα ακόμη και με υψηλές τιμές. Η υπέρταση συχνά χαρακτηρίζεται ως «σιωπηλός δολοφόνος» επειδή προκαλεί βλάβες χωρίς προειδοποιητικά σημεία.

Πότε χρειάζεται άμεση ιατρική εκτίμηση;

Ζητήστε άμεσα ιατρική βοήθεια όταν:

• Η πίεση παραμένει ≥ 180/120 mmHg
• Εμφανίζονται νευρολογικά συμπτώματα
• Υπάρχει έντονος θωρακικός πόνος
• Παρατηρείται απώλεια συνείδησης
• Υπάρχει αιφνίδια δύσπνοια

Σε άτομα προχωρημένης ηλικίας, η έγκαιρη παρέμβαση είναι καθοριστική.

Η σημασία της συστηματικής παρακολούθησης

Η αξιολόγηση της αρτηριακής πίεσης δεν πρέπει να βασίζεται σε μία μόνο μέτρηση.

Απαραίτητα στοιχεία σωστής παρακολούθησης:

• Μετρήσεις σε σταθερές ώρες
• Καταγραφή σε ημερολόγιο
• Ηρεμία 5 λεπτών πριν τη μέτρηση
• Αποφυγή καφέ ή καπνίσματος 30 λεπτά πριν

Η αξιόπιστη και σωστή μέτρηση στο σπίτι αποτελεί βασικό εργαλείο πρόληψης και έγκαιρης διάγνωσης.